Ekspansja operatorów w „Czystym Powietrzu”: Gminy mają więcej czasu na zgłoszenia

Program „Czyste Powietrze” przechodzi kluczową fazę rozbudowy struktur lokalnych. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) ogłosił przedłużenie naboru dla gmin chcących pełnić funkcję operatorów. Dlaczego to ważne TERAZ? Ponieważ w marcu 2026 r. systematycznie rośnie rola samorządów w procesie prefinansowania inwestycji, a mieszkańcy potrzebują profesjonalnego wsparcia, aby sprostać nowym wymogom audytowym.

Samorządy kluczem do sukcesu: Nabór potrwa do końca roku

Początkowe terminy naboru na gminnych operatorów zostały przesunięte. Obecnie samorządy mają czas na podjęcie decyzji o przystąpieniu do systemu aż do 31 grudnia 2026 r. Decyzja ta ma zagwarantować Polakom łatwiejszy dostęp do najwyższych poziomów dofinansowania, które wymagają ścisłej współpracy z certyfikowanym operatorem.

Aktualny status programu (stan na marzec 2026):

• Zasięg: Funkcję operatora pełni już 1401 gmin (ok. 57% wszystkich w kraju).
• Nowe zgłoszenia: Kolejne 126 samorządów zadeklarowało już chęć dołączenia.
• Stabilność: System wspierają wszystkie Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska (WFOŚiGW).
• Bonusy dla gmin: Samorządy otrzymują wynagrodzenie za realizację zadań operatorskich, co zasila ich budżety.

Nowe zasady i obowiązkowy audyt: Co musisz wiedzieć?

Od kwietnia 2025 r. program funkcjonuje w zreformowanej odsłonie. Największą zmianą, z którą muszą zmierzyć się beneficjenci, jest obowiązek przeprowadzenia audytu energetycznego przed rozpoczęciem prac oraz uzyskanie świadectwa charakterystyki energetycznej po ich zakończeniu. Ma to zagwarantować, że termomodernizacja realnie przełoży się na niższe zużycie ciepła.

Statystyki zreformowanego programu:

• Wnioski: Od marca 2025 r. złożono dokumenty na kwotę ponad 3,4 mld zł.
• Tempo: Obecnie spływa ok. 1 tys. wniosków tygodniowo (docelowo planuje się obsługę 4 tys.).
• Historyczny wynik: Od początku istnienia programu (2018 r.) złożono ponad 1,08 mln wniosków.

Kolejne modyfikacje na horyzoncie w 2026 roku

To nie koniec zmian. Do połowy marca trwały konsultacje społeczne nad kolejnym pakietem poprawek, które będą wdrażane etapami w ciągu całego 2026 roku. Część z nich zależy od decyzji Europejskiego Banku Inwestycyjnego, który nadzoruje środki z Funduszu Modernizacyjnego.

Inwestorzy planujący wymianę źródła ciepła muszą pamiętać, że obecnie dotacje obejmują ekologiczne rozwiązania, takie jak pompy ciepła, natomiast całkowicie wyłączono wsparcie dla kotłów gazowych.

Gmina Twoim przewodnikiem po dotację

Przedłużenie naboru na operatorów to jasny sygnał, że rząd stawia na bliską współpracę z lokalnymi społecznościami. Dla mieszkańca oznacza to bezpłatną, profesjonalną pomoc „pod ręką” – od wypełnienia wniosku, przez znalezienie wykonawcy, aż po rozliczenie prefinansowania. Jeśli Twoja gmina jeszcze nie jest operatorem, ma czas, by dołączyć do systemu i ułatwić Ci drogę do cieplejszego i tańszego w utrzymaniu domu.