Śledztwo w sprawie Columbus Energy: Prokuratura bada nieprawidłowości w „Czystym Powietrzu”

Jeden z największych graczy na polskim rynku OZE znalazł się pod lupą organów ścigania. Prokuratura Okręgowa w Łomży wszczęła zbiorcze śledztwo dotyczące działań pracowników spółki Columbus Energy w ramach programu „Czyste Powietrze”. Dlaczego to ważne TERAZ? Ponieważ w lutym 2026 r. sprawa nabrała tempa – śledczy połączyli już kilkadziesiąt postępowań z całego kraju, a resort klimatu szykuje specjalną ustawę, która ma chronić poszkodowanych beneficjentów.

Zarzuty proprokuratorskie: Podpisy i nierzetelna dokumentacja

Decyzją Prokuratora Krajowego to jednostka w Łomży stała się centrum operacyjnym badania praktyk krakowskiej firmy. Śledztwo koncentruje się na podejrzeniu wprowadzania w błąd osób ubiegających się o unijne dofinansowanie.

Co dokładnie badają śledczy?

• Fałszerstwa dokumentów: Podejrzenie podrabiania lub przerabiania podpisów beneficjentów.
• Poświadczanie nieprawdy: Przedkładanie nierzetelnych oświadczeń kluczowych dla uzyskania dotacji.
• Wyłudzenia: Działania mające na celu bezprawne pozyskanie środków z funduszy publicznych.

Obecnie do wspólnego postępowania włączono już 66 spraw, a prokuratura czeka na akta z kolejnych kilkunastu jednostek w Polsce. Możliwe jest również przekazanie sprawy do Prokuratury Europejskiej.

„Czyste Powietrze” pod ostrzałem oszustów

Problem nadużyć w sztandarowym programie NFOŚiGW okazał się znacznie szerszy, niż przypuszczano. Już w 2024 r. Fundusz alarmował, że nieprawidłowości mogą dotyczyć kilkunastu procent skontrolowanych umów.

Skala problemu w liczbach (stan na koniec 2025 r.):

• 15 000 – tyle wniosków o dotacje budzi wątpliwości i zostało zgłoszonych do prokuratury.
• 500 – liczba wykonawców, których działania są obecnie prześwietlane przez służby.
• Kilkadziesiąt milionów złotych – na tyle szacowane są straty w innym, równoległym śledztwie prowadzonym przez Prokuratora Europejskiego w Katowicach.

Rzecznik Praw Obywatelskich: Beneficjenci zostają z cudzym długiem

Interwencja RPO z grudnia 2025 r. rzuca światło na dramatyczną sytuację wielu rodzin, zwłaszcza osób starszych. Nieuczciwe firmy, wykorzystując pełnomocnictwa, często samowolnie rozszerzały zakres inwestycji, by wyciągnąć najwyższe dotacje, a po ich otrzymaniu – zrywały kontakt.

Efekt? Mieszkańcy zostają z rozgrzebanymi remontami, brakiem ogrzewania i długiem wobec Funduszu, ponieważ to oni są formalną stroną umowy. Właśnie dlatego Ministerstwo Klimatu i Środowiska opracowuje specustawę, która ma pomóc oszukanym osobom wyjść z prawnego i finansowego klinczu.

Nowe zasady bezpieczeństwa od 2026 roku

W odpowiedzi na falę nadużyć, NFOŚiGW wdraża w 2026 r. istotne zmiany w regulaminie programu, które mają wyeliminować „firmy-krzaki”.

Co się zmieni dla Twojego bezpieczeństwa?

• Umowy trójstronne: Pieniądze będą wypłacane w sposób bardziej kontrolowany między Funduszem, wykonawcą a mieszkańcem.
• Bony na audyt: Większa kontrola nad tym, jakie prace są faktycznie niezbędne w budynku.
• Etapowe wdrożenie: Nowe przepisy będą wchodzić w życie sukcesywnie w ciągu całego 2026 roku.

Sprawdź, komu ufasz

Śledztwo w sprawie Columbus Energy to sygnał ostrzegawczy dla całego rynku. Jeśli czujesz się poszkodowany w wyniku działań tej lub innej firmy współpracującej przy programie „Czyste Powietrze”, prokuratura w Łomży zachęca do składania zawiadomień w najbliższej jednostce policji. W 2026 roku walka o czyste powietrze to już nie tylko ekologia, ale też wielka operacja oczyszczania rynku z nieuczciwych praktyk.